Angina pectoris: wat is het, klachten en vormen

Een drukkend gevoel op de borst kan flink schrikken zijn. Soms komt het door angina pectoris: hartkramp die ontstaat wanneer je hart even te weinig zuurstof krijgt. De klachten halen je vaak juist op drukke of emotionele momenten in, maar verdwijnen meestal weer in rust. 

In dit artikel lees je: 

• Wat angina pectoris en hartkramp betekenen 

• Welke symptomen hierbij horen 

• Welke klachten vrouwen vaak ervaren 

• Welke behandelingen en medicijnen helpen 

In het kort: wat moet je weten? 

• Angina pectoris is hetzelfde als hartkramp 

• Je voelt meestal druk of pijn op de borst 

• De pijn kan uitstralen naar je arm, kaak, schouder, rug of bovenbuik 

• Klachten ontstaan vaak bij inspanning, kou of sterke emoties; soms na een zware maaltijd 

• Instabiele angina is urgenter dan stabiele angina 

• Bij hevige of aanhoudende pijn op de borst bel je 112 

Wat is angina pectoris? 

Angina pectoris ontstaat wanneer je hartspier tijdelijk te weinig zuurstof krijgt. Dat geeft een drukkend of beklemmend gevoel op je borst. De gewone naam hiervoor is hartkramp. 

Angina pectoris komt meestal door een vernauwing in een kransslagader. Daardoor krijgt de hartspier minder bloed en zuurstof en moet het hart harder werken. Hierdoor ontstaan klachten: pijn of een drukkend gevoel op je borst.  

Welke vormen van angina pectoris zijn er? 

Er zijn verschillende vormen van angina pectoris: 

• Stabiele angina pectoris 
  De klachten volgen een herkenbaar patroon. Ze ontstaan bij inspanning, kou, stress of na een zware maaltijd. Je klachten worden minder als je rust neemt. 

• Instabiele angina pectoris 
  De klachten zijn minder voorspelbaar en ontstaan ook in rust. De pijn is vaak heviger of houdt langer aan. Dit kan passen bij een acuter hartprobleem en vraagt snelle medische beoordeling. 

• Variant-angina pectoris (Prinzmetal-angina) 
  Hierbij verkrampt je kransslagader tijdelijk. De klachten ontstaan vaak in rust of ’s nachts. 

Angina pectoris in rust 

Hartkramp in rust kan een teken zijn van instabiele angina. Hierbij ontstaat zuurstofgebrek van de hartspier, zonder inspanning. Vaak wijst dit op ernstigere of minder voorspelbare klachten. 

Symptomen van hartkramp in rust zijn: 

• De pijn treedt onverwacht op 

• De klachten ontstaan terwijl je rustig zit, ligt of slaapt 

• De pijn voelt vaak drukkend, beklemmend of benauwend 

• De klachten kunnen uitstralen naar arm, schouder, kaak, rug of bovenbuik 

• De pijn neemt niet altijd af in rust 

• Soms gaan de klachten samen met misselijkheid, zweten of benauwdheid 

Neem direct contact op met je arts. Bel bij hevige pijn 112. 

Wat zijn de symptomen van angina pectoris? 

De klachten kunnen per persoon verschillen, maar er zijn een aantal typische signalen. Typische klachten van angina pectoris (hartkramp) en pijn op de borst zijn: 

• Drukkende of knellende pijn midden op de borst 

• Een gevoel van gewicht op de borst 

• Pijn die uitstraalt naar arm, kaak, schouder, rug of bovenbuik 

• Zweten, misselijkheid of benauwdheid 

Zijn de angina pectoris symptomen bij vrouwen anders dan bij mannen? 

Hartkramp uit zich bij vrouwen vaak anders dan bij mannen. In plaats van de klassieke drukkende pijn op de borst, hebben vrouwen vaak vage klachten zoals: 

• Extreme vermoeidheid 

• Kortademigheid (ook in rust) 

• Misselijkheid 

• Pijn in de rug, kaak of tussen de schouderbladen 

• Een algeheel onwel gevoel 

Hierdoor worden klachten niet altijd direct herkend als een mogelijk probleem. Daarnaast zijn vrouwen vaak ouder dan mannen wanneer ze voor het eerst klachten van hartkramp krijgen.

Waardoor krijg je angina pectoris? 

De oorzaak is meestal een vernauwing in één of meer kransslagaders. Hierdoor stroomt er minder bloed naar de hartspier. 

Klachten kunnen worden uitgelokt door: 

• Inspanning 

• Kou 

• Stress of sterke emoties 

• Soms een zware maaltijd 

Stress kan klachten uitlokken, maar is meestal niet de onderliggende oorzaak van angina pectoris. 

Risicofactoren die de kans op angina pectoris vergroten zijn: 

• Roken 

• Hoge bloeddruk 

• Hoog cholesterol 

• Diabetes 

• Overgewicht 

• Weinig beweging 

Hoe onderzoekt een arts angina pectoris? 

Een arts vraagt wanneer de pijn ontstaat en hoe je de klachten voelt. Daarna volgt meestal: 

• Lichamelijk onderzoek 

• Een hartfilmpje (ECG) 

• Soms bloedonderzoek 

• Eventueel een verwijzing naar de cardioloog voor een inspanningstest of scan 

Zo beoordeelt een arts of er sprake is van angina pectoris en worden andere hartproblemen, zoals een hartinfarct, uitgesloten. 

Medicijnen bij angina pectoris 

De behandeling van angina pectoris bestaat als eerste uit leefstijladviezen: 

• Stop met roken 

• Eet gezonder 

• Beweeg meer 

Als je last hebt van meer dan twee aanvallen per week, wordt daarnaast vaak onderhoudsmedicatie voorgeschreven. Deze medicatie voorkomt klachten en vermindert de zuurstofbehoefte van het hart.  

De belangrijkste vormen van onderhoudsmedicatie zijn: 

• Bètablokkers: verlagen de hartslag en bloeddruk. Hierdoor gebruikt het hart minder zuurstof. 

• Calciumantagonisten: verwijden de bloedvaten. Dit verbetert de doorbloeding. 

• Langwerkende nitraten: kunnen worden toegevoegd of gebruikt als alternatief bij bijwerkingen van bètablokkers. 

• Aanvullende medicatie: bloedplaatjesremmers en cholesterolverlagers worden vaak preventief voorgeschreven om de kransslagaders te beschermen.  

Bij een aanval van angina pectoris kunnen nitraten snel helpen tegen pijn op de borst. Deze medicijnen verwijden de bloedvaten. Daardoor stroomt er meer bloed door de kransslagaders en krijgt het hart meer zuurstof. De klachten kunnen dan minder worden. 

Wanneer moet je direct hulp zoeken? 

Zoek direct medische hulp bij: 

• Nieuwe pijn op de borst 

• Pijn in rust 

• Pijn die anders of heviger voelt dan eerder 

• Pijn die niet binnen vijftien minuten wegzakt 

• Pijn met zweten, misselijkheid of duidelijke benauwdheid 

Bel 112 bij hevige of aanhoudende pijn op de borst. Dit kan wijzen op een acuut hartprobleem, zoals een hartinfarct. 

Heb je klachten die passen bij angina pectoris? Neem deze altijd serieus en bespreek ze met je huisarts. Bij twijfel of acute klachten is snel handelen belangrijk. 

Medicatie bestellen bij Nationale Apotheek 

Wil je medicatie voor je hartkrampen bestellen bij Nationale Apotheek? Schrijf je in bij Nationale Apotheek en laat je medicijnen makkelijk en snel thuisbezorgen. Vraag jouw (huis)arts om het recept naar ons te sturen.    

Heb je zelf een recept ontvangen? Mail dit dan naar ons. Of upload een foto via je Nationale Apotheek-account om je medicijnen te bestellen.   

Hulp nodig? Neem contact op. Ons team staat voor je klaar.